Posts

ఆత్మసాక్షాత్కారం

  ఆత్మసాక్షాత్కారం సి.హెచ్. ప్రతాప్ కస్తూరి పరిమళం తనలోనే ఉన్నా, దాని జాడకోసం అడవంతా పరుగులు తీసే మృగంలా మనిషి ఆనందాన్ని ప్రపంచమంతటా వెదుకుతుంటాడు. సంపదలో, కీర్తిలో, అనుబంధాలలో తనకు శాశ్వతమైన ఆశ్రయం లభిస్తుందని భావిస్తాడు. అయితే ప్రతి ప్రాప్తి వెనుక మరొక కోరిక నీడలా నడుస్తూనే ఉంటుంది. ఈ అంతులేని అన్వేషణలో ఏదో ఒక మలుపున, “అన్నింటినీ కోరుతున్న నేను ఎవరు?” అనే ప్రశ్న హృదయంలో ఉదయిస్తుంది. ఆ ప్రశ్నే ఆత్మసాక్షాత్కారానికి తొలివెలుగు. దేహాన్ని మనం చూస్తున్నాం; దాని బాల్యాన్ని, యౌవనాన్ని, వార్ధక్యాన్ని గుర్తిస్తున్నాం. మనసులో ఉప్పొంగే సంతోషాన్నీ, కమ్ముకునే దుఃఖాన్నీ గమనిస్తున్నాం. ఆలోచనలు మారుతున్నా, వాటి రాకపోకలను తెలుసుకునే ఎరుక మన అనుభవానికి ఆధారంగా నిలుస్తోంది. మారే అనుభవాల మధ్య మారని ఆ చైతన్యస్వరూపాన్ని విచారించమని వేదాంతం పిలుస్తుంది. “అహం బ్రహ్మాస్మి” అనే బృహదారణ్యకోపనిషత్తు మహావాక్యం, మన నిజస్వరూపం పరిమితమైన అహంకారాన్ని మించినదని బోధిస్తుంది. ఆత్మసాక్షాత్కారం అనగానే కళ్లముందు అద్భుతమైన వెలుగులు ప్రత్యక్షమవుతాయనుకోవడం సహజం. అయితే అద్వైత దృష్టిలో అది కొత్తగా దేనినో సంపాదించడం కాదు;...

వినాయక జననం

  పార్వతీదేవి సంకల్పం నుంచి గణపతి ఆవిర్భావం (సి.హెచ్. ప్రతాప్) వినాయకుడి జన్మకథ భారతీయ పురాణ సంప్రదాయంలో అత్యంత ప్రసిద్ధమైన గాథల్లో ఒకటి. ఈ కథలో తల్లిప్రేమ, విధేయత, కర్తవ్యనిష్ఠ, తండ్రి ఆగ్రహం, పునర్జన్మ, చివరకు సమన్వయం వంటి అనేక భావాలు మిళితమై ఉన్నాయి. గజముఖుడైన గణపతి ఎలా ఆవిర్భవించాడనే ప్రశ్నకు ఈ పురాణగాథ సమాధానం చెబుతుంది. అంతేకాదు, దాని వెనుక ఉన్న అంతరార్థం మనిషి జీవితానికి ఎన్నో విలువైన పాఠాలను అందిస్తుంది. ఒకసారి పార్వతీదేవి స్నానానికి వెళ్లే సమయంలో తనకు రక్షణగా ఎవరైనా ఉండాలని సంకల్పించింది. శివుని అనుమతి లేకుండా తన అంతఃపురంలోకి ఎవరూ ప్రవేశించకూడదని భావించింది. తన శరీరానికి అంటుకున్న పసుపు ముద్దతో ఒక బాలుడి రూపాన్ని తయారు చేసి, తన దివ్యశక్తితో అతనికి ప్రాణం పోసిందని పురాణ కథనం చెబుతుంది. ఆ బాలుడే గణపతి. తన సృష్టికి పార్వతీదేవి కుమారుడిగా ప్రేమను అందించింది. తల్లి ఆజ్ఞను శిరసావహించిన బాలుడు ఆమె స్నానగృహానికి కాపలాగా నిలిచాడు. ఎవరు వచ్చినా లోపలికి అనుమతించవద్దని తల్లి స్పష్టంగా ఆదేశించింది. ఆ మాటను తన జీవిత ధర్మంగా భావించిన గణపతి, తల్లి ఆజ్ఞను కాపాడేందుకు సిద్ధమయ్యాడు. ఇంతలో శి...

భగవద్గీత ప్రాశస్త్యం

  భగవద్గీత ప్రాశస్త్యం రచయిత: సి.హెచ్. ప్రతాప్ కురుక్షేత్ర యుద్ధభూమిలో అర్జునుడి చేతులు వణికాయి. బంధువులను, గురువులను, ఆత్మీయులను ఎదుట చూసిన అతని మనసు ధర్మసంకటంలో చిక్కుకుంది. “యుద్ధం చేయడం ధర్మమా? బంధువులను చంపి పొందే రాజ్యం ఎందుకు?” అనే ప్రశ్నలు అతడిని కర్తవ్యవిముఖుడిని చేశాయి. అప్పుడు శ్రీకృష్ణుడు చెప్పిన మాటలు కేవలం అర్జునుడి సందేహాలను తీర్చలేదు. మానవుడు జీవితంలో ఎదుర్కొనే ప్రతి సంకటానికి మార్గదర్శకంగా నిలిచే శాశ్వత తత్త్వాన్ని ప్రసాదించాయి. అదే భగవద్గీత. భగవద్గీత మహాభారతంలోని భీష్మపర్వంలో భాగంగా ఉన్న 18 అధ్యాయాల ఆధ్యాత్మిక జ్ఞానసారం. దాదాపు ఐదు వేల సంవత్సరాల క్రితం చెప్పబడిన ఈ బోధనలు నేటి ఆధునిక జీవితంలోనూ అంతే ప్రాసంగికంగా ఉండటం వాటి విశిష్టత. గీత ఒక మతగ్రంథంగా మాత్రమే కాకుండా జీవితాన్ని ఎలా చూడాలి, బాధ్యతలను ఎలా నిర్వర్తించాలి, విజయం–పరాజయాలను ఎలా స్వీకరించాలి, మనస్సును ఎలా జయించాలి అనే విషయాలను బోధించే జీవన తత్వశాస్త్రంగా నిలిచింది. గీతలోని అత్యంత ప్రసిద్ధమైన శాశ్వత సత్యం “కర్మణ్యేవాధికారస్తే మా ఫలేషు కదాచన”. మనిషికి తన కర్తవ్యాన్ని నిర్వర్తించే హక్కు ఉంది కానీ ఫలితంపై సంపూ...

సర్వే జనాః సుఖినో భవంతు

  సర్వే జనాః సుఖినో భవంతు (సి.హెచ్. ప్రతాప్) మనిషి తన కోసం కోరుకునే సుఖం చిన్నది. తన కుటుంబం కోసం కోరుకునే సుఖం కొంచెం విశాలమైనది. తన సమాజం కోసం కోరుకునే సుఖం మరింత ఉన్నతమైనది. కానీ తనకు తెలియని ప్రతి జీవి సుఖంగా ఉండాలని కోరుకునే హృదయం—అదే భారతీయ ఆధ్యాత్మికత యొక్క మహోన్నత స్వరూపం. “సర్వే భవంతు సుఖినః సర్వే సంతు నిరామయాః । సర్వే భద్రాణి పశ్యంతు మా కశ్చిద్ దుఃఖభాగ్భవేత్ ॥” అందరూ సుఖంగా ఉండాలి. అందరూ ఆరోగ్యంగా ఉండాలి. అందరూ మంగళాన్ని చూడాలి. ఎవ్వరూ దుఃఖానికి గురికాకూడదు. ఈ ప్రార్థనలోని విశాలతను ఒక్కసారి మనసుతో అనుభవిస్తే భారతీయ ఋషుల హృదయం ఎంత అనంతమైనదో అర్థమవుతుంది. వారు తమ కోసం మాత్రమే జీవించలేదు. తమ కుటుంబం కోసం మాత్రమే ప్రార్థించలేదు. సమస్త జీవరాశి శాంతి, సుఖం, క్షేమం కోసం ప్రార్థించారు. వేదమంత్రాల్లో ప్రతిధ్వనించిన ఈ విశ్వమైత్రి భారతీయ ధర్మచింతనకు మూలస్తంభం. యజుర్వేదం మనకు— “మిత్రస్యాహం చక్షుషా సర్వాణి భూతాని సమీక్షే” అని చెబుతుంది. సమస్త జీవులను మిత్రుని దృష్టితో చూడు. శత్రువును వెతికే కళ్లకు ప్రపంచం విభజితంగా కనిపిస్తుంది; ప్రేమతో చూసే కళ్లకు ప్రపంచమంతా పరమాత్మ స్వరూపమే. ఋగ్వేదం...

శ్రీమద్భగవద్గీత (1/1)

 శ్రీమద్భగవద్గీత ప్రథమ అధ్యాయం — అర్జునవిషాదయోగం ప్రథమ శ్లోకం  ధృతరాష్ట్ర ఉవాచ ధర్మక్షేత్రే కురుక్షేత్రే సమవేతా యుయుత్సవః । మామకాః పాండవాశ్చైవ కిమకుర్వత సంజయ ॥  భావం: “ఓ సంజయా! ధర్మక్షేత్రమైన కురుక్షేత్రంలో యుద్ధం చేయాలనే సంకల్పంతో సమకూడిన నా కుమారులు, పాండవులు ఏమి చేశారు?” శ్రీమద్భగవద్గీత ప్రారంభమయ్యేది ఈ ప్రశ్నతోనే. మహాభారతంలోని కురుక్షేత్ర యుద్ధానికి ముందు చోటుచేసుకున్న పరిస్థితులను వివరిస్తూ అర్జునవిషాదయోగం ప్రారంభమవుతుంది. ధృతరాష్ట్రుడు స్వయంగా యుద్ధభూమికి వెళ్లలేని స్థితిలో ఉండటంతో, అక్కడ జరుగుతున్న విషయాలను సంజయుడిని అడుగుతున్నాడు. వ్యాస మహర్షి ప్రసాదించిన దివ్యదృష్టి ద్వారా సంజయుడు యుద్ధరంగంలోని సంఘటనలను ధృతరాష్ట్రుడికి వివరిస్తాడు. ఈ శ్లోకంలో “ధర్మక్షేత్రే”, “కురుక్షేత్రే” అనే రెండు పదాలకు విశేషమైన ప్రాధాన్యం ఉంది. కురుక్షేత్రం యుద్ధభూమి మాత్రమే కాదు; ధర్మం, అధర్మం మధ్య జరిగే నిర్ణాయక పోరాటానికి ప్రతీక. మనిషి జీవితంలో కూడా ప్రతిరోజూ స్వార్థం, బాధ్యత; కోరిక, కర్తవ్యం; సత్యం, అసత్యం మధ్య సంఘర్షణ జరుగుతూనే ఉంటుంది. ఆ దృష్టిలో ప్రతి మనిషి జీవితం ఒక కురుక్షేత్రమే. ధృత...

నామస్మరణ విశిష్టత

'నామస్మరణ' అంటే భగవంతుని నామాన్ని నిరంతరం జపించడం లేదా తలచుకోవడం. ఇది హిందూ ధర్మంలో అత్యంత సులభమైన, శక్తివంతమైన ఆధ్యాత్మిక సాధనగా చెప్పబడుతోంది. కలియుగంలో మనిషికి సంపూర్ణ శాంతిని, ముక్తిని ప్రసాదించే మార్గంగా నామస్మరణను పెద్దలు ప్రబోధించారు. నామస్మరణ మనస్సును నిశ్చలపరుస్తుంది. మన ఆలోచనలు నిరంతరం బయటి విషయాలపై పరిగెత్తకుండా, కేంద్రీకరించడంలో ఇది సహాయపడుతుంది. నిరంతర నామజపం వల్ల ఒత్తిడి తగ్గి, మానసిక ఆందోళన దూరమవుతుంది. కష్ట సమయాల్లో భగవంతుని నామాన్ని తలచుకోవడం ద్వారా భయం తొలగి, ధైర్యం లభిస్తుంది. శరీర ఆరోగ్యంపై కూడా నామస్మరణ ప్రభావం చూపుతుంది. క్రమం తప్పకుండా జపం చేయడం వల్ల శ్వాస నియంత్రణలోకి వచ్చి, శరీరంలో సానుకూల శక్తి  ప్రసరిస్తుంది. ఆధ్యాత్మికంగా చూస్తే, నిరంతర నామస్మరణ వలన మనిషి పాపాల నుండి విముక్తి పొంది, భగవంతుడికి చేరువ అవుతాడు. ఇది ఆత్మ పరిశుభ్రతకు, మోక్ష సాధనకు తొలి మెట్టుగా పరిగణించబడుతుంది. దేవుడి రూపాన్ని చూడకపోయినా, ఆయన నామాన్ని తలచుకోవడమే ఆయన అనుగ్రహాన్ని పొందడానికి సరైన మార్గం.

భగవంతుని నిత్య చింతన

భగవంతుని నిత్య చింతన

ధ్యానం ప్రాశస్థ్యం

 ఆధునిక జీవితంలో ధ్యానం అనేది కేవలం ఆధ్యాత్మిక సాధన మాత్రమే కాదు, ప్రతి ఒక్కరికీ అవసరమైన మానసిక ఆరోగ్యం సాధనం. ధ్యానం మనస్సును ప్రశాంతంగా ఉంచి, ఒత్తిడిని మరియు ఆందోళనను గణనీయంగా తగ్గిస్తుంది. ఈ రోజుల్లో పెరుగుతున్న పని ఒత్తిడి, వేగవంతమైన జీవన శైలి కారణంగా మెదడు అలసిపోతుంది; ధ్యానం చేయడం వల్ల మనస్సులోని ఆలోచనల ప్రవాహం నెమ్మదిస్తుంది, దీనివల్ల అంతర్గత ప్రశాంతత లభిస్తుంది. రోజుకు కేవలం 10 నుంచి 20 నిమిషాలు ధ్యానం చేయడం ద్వారా ఏకాగ్రత మరియు జ్ఞాపకశక్తి పెరుగుతాయి. ఇది విద్యార్థులకు, ఉద్యోగులకు తమ లక్ష్యాలపై దృష్టి పెట్టడానికి సహాయపడుతుంది. శారీరక ఆరోగ్యం పరంగా చూస్తే, ధ్యానం రక్తపోటును అదుపులో ఉంచి, నిద్రలేమి సమస్యను నివారిస్తుంది. ఇది రోగనిరోధక శక్తిని కూడా మెరుగుపరుస్తుంది. ఈ ప్రక్రియలో శ్వాసపై దృష్టి పెట్టడం వలన వర్తమానంలో జీవించడం అలవడుతుంది. దీని ఫలితంగా భావోద్వేగ నియంత్రణ మెరుగుపడి, జీవితంలో సానుకూల దృక్పథం పెరుగుతుంది. ఆరోగ్యకరమైన, ఆనందకరమైన జీవితాన్ని గడపడానికి ధ్యానాన్ని దినచర్యలో భాగం చేసుకోవడం అత్యంత ముఖ్యం. 

నవదుర్గల విశిష్టత: శక్తికి ప్రతీకలు

భారతీయ సనాతన ధర్మంలో, ముఖ్యంగా శరన్నవరాత్రుల సమయంలో, నవదుర్గల ఆరాధన అత్యంత ప్రాధాన్యత సంతరించుకుంది. దుర్గాదేవి తొమ్మిది రూపాలైన ఈ నవదుర్గలు కేవలం దేవతా మూర్తులు మాత్రమే కాదు, అవి విశ్వంలో నిండి ఉన్న అనంతమైన శక్తికి, ధైర్యానికి, మరియు జ్ఞానానికి ప్రతీకలు. ప్రతి రూపం మానవ జీవితంలో ఉండే ఒక్కో లక్షణాన్ని, ఒక్కో శక్తిని సూచిస్తుంది. శక్తికి ప్రతీకగా నవ రూపాలు ప్రతి నవరాత్రి రోజున పూజించే ఒక్కో దుర్గా రూపం తనదైన ప్రత్యేకతను కలిగి ఉంటుంది. శైలపుత్రి: పర్వతరాజు హిమవంతుని కుమార్తె. ధైర్యాన్ని, స్థిరత్వాన్ని సూచిస్తుంది. నవరాత్రులలో మొదటి రోజు ఈమెను ఆరాధిస్తారు. బ్రహ్మచారిణి: తపస్సుకు, వైరాగ్యానికి చిహ్నం. ఆధ్యాత్మిక జ్ఞానం, నిగ్రహాన్ని ప్రసాదిస్తుంది. చంద్రఘంట: శిరస్సుపై చంద్రవంక ధరించి, శాంతికి, సౌందర్యానికి ప్రతీకగా నిలుస్తుంది. భయాన్ని తొలగిస్తుంది. కూష్మాండ: బ్రహ్మాండాన్ని సృష్టించినదిగా భావిస్తారు. ఆరోగ్యానికీ, శక్తికీ మూలం ఈ దేవి. స్కందమాత: కుమారస్వామి (స్కందుడు) తల్లి. మాతృ ప్రేమను, దయను సూచిస్తుంది. కాత్యాయని: దుష్టశక్తులను సంహరించేందుకు అవతరించిన ఉగ్రరూపం. ధర్మాన్ని రక్షిస్తుంది. కాళర...

కామాఖ్యా దేవి

Image
భారతదేశంలోని  51  శక్తిపీఠాల్లో  అత్యంత ప్రాచీనమైనది, పవిత్రమైనది అస్సాంలోని  నీలాచల్  పర్వతంపై వెలసిన కామాఖ్యా దేవి ఆలయం. ఇక్కడ వెలసిన  దేవిని  కామాఖ్యా దేవి, కామరూపిణి అని పిలుస్తారు. "కామం" అనగా సాధారణంగా శారీరక ఆకర్షణ లేదా చిత్తచాంచల్యం అని అర్థం. కానీ ఇక్కడ "కామ" అనగా సంకల్పం, మార్పు  శక్తిగా  భావించబడుతుంది. అనుకున్న రూపాన్ని, అనుకున్న క్షణంలో మార్చుకోగల శక్తి కలిగినవారే  కామరూపిణులు .  అలాంటి   శక్తిమంతురాలు  కావడంతోనే ఆమెను కామరూపిణీ అంటారు. కామాఖ్యా దేవి అనేక రూపాల్లో భక్తులకు ప్రత్యక్షమై, వారి కోరికలను తీర్చే కల్పవల్లిగా ప్రసిద్ధి చెందింది. ఆమెను త్రిపుర శక్తిదాయినిగా కొలుస్తారు, ఎందుకంటే ఈ క్షేత్రంలో ఆమె మూడు ప్రధాన రూపాల్లో దర్శనమిస్తుంది. తంత్ర, శక్తి, భక్తి పరంగా ఇది అత్యంత శక్తివంతమైన పీఠంగా భక్తుల విశ్వాసానికి కేంద్రంగా నిలుస్తోంది. ఆలయంలో విగ్రహం లేకుండా, యోనిపీఠాన్ని మాత్రమే పూజిస్తారు. ఇది శక్తిస్వరూపాన్ని సూచిస్తుంది. ఈ క్షేత్రంలో జరిగే అంబుబాచీ మేళాకు విశేష ప్రాధాన్యం ఉంది. మానవ స్త్రీల మాదిరిగానే కామా...

శ్రీ శిరిడీ సాయి దివ్య జ్ఞానామృతం

శ్రీ గురు గీత లోని శ్లోకాలు: గురుర్బ్రహ్మా గురుర్విష్ణుః గురుర్దేవో మహేశ్వరః గురుస్సాక్షాత్ పరం బ్రహ్మా తస్మై శ్రీ గురవే  నమః అజ్ఞాన తిమిరాంధస్య జ్ఞానాంజన శలాకయా చక్షురున్మీలితం యేన తస్మై శ్రీ గురవే  నమః సందర్భం లో బాబా నానాతో " నీ ఇంటి గడపలోకి ఎవరైనా వచ్చి సహాయమడిగితే  నీ శక్తి సామర్ధ్యాల మేరకు వారికి దానమిచ్చి పంపు. ఏమీ లేకపోతే కనీసం రెండు మంచి మాటలైనా చెప్పు” అని సలహా ఇచ్చారు.అలాగేనని నానా  తలూపి వెళ్ళిపోయాడు .నాలుగయిదు రోజుల తర్వాత అతని ఇంటికి ఒక ముసలావిడ వచ్చి కాస్త అన్నం వుంటే పెట్టమని అడిగింది.ఇంట్లో పెట్టేందుకు ఏమీ లేదని నానా పనిమనిషి ఆ ముసలిదానిని పంపించబోయింది కాని ఆ ముదుసలి ఏమైన పెడితే కని వెళ్ళనని భీష్మించుకు కూర్చుంది. ఇంతలో ఇంట్లోంచి నానా వచ్చి ఎవడబ్బ సొమ్మని నా ఇంట్లోకి వచ్చి బిచ్చమడుగుతున్నావని పెద్దగా తిట్టి ఆమెను మెడ బట్టి గెంటేసాడు. నానా కొంతకాలానికి శిరిడీ వెళ్ళి సాయిని దర్శించుకున్నప్పుడు “ నీ ఇంటికి వచ్చినప్పుడు నన్ను మెడ బట్టి బయటకు గెంటేసావెందుకు?” అని అడిగారు. బాబా మటలకు  నానా ఆశ్చర్యపోయాడు. తను తన సమర్ధ సద్గురువైన బాబను బయటకు పంపించడమేమ...

ఉత్తమ సాధకులు

  సంచిక అంతర్జాల పత్రికలో ప్రచురింపబడిన నా ఈ రచనను ఈ దిగువ ఇవ్వంబడిన లింక్ ద్వారా చదివి తమ అమూల్యమైన అభిప్రాయం తెలుపగలరు.  https://sanchika.com/uttama-saadhakulu-chp/

రుద్రాక్షల ప్రాశస్థ్యం

Image
  రుద్రాక్షల ప్రాశస్థ్యం రుద్రాక్ష అంటే రుద్ర+అక్ష = రుద్రాక్ష దేవదేవుడైన పరమేశ్వరుని స్వరూపమని హిందువుల నమ్మకం. రుద్రుని (శివుడు) అక్షుల (కన్నుల) నుండి జాలువారిన నీటి బిందువులు భువికి జారి మొక్కలుగా మొలచి వృక్షాలుగా మారినవని అంటారు. అలాంటి వృక్షాలకు కాసిన కాయలను రుద్రాక్షలు అంటారు. శివ పురాణము ప్రకారము రుద్రాక్ష పరమశివునికి ప్రీతికరమైనది. అందువల్ల హిందువులు మరీ ముఖ్యముగా శైవ సాంప్రదాయాన్ని పాటించేవారికి రుద్రాక్ష పరమ పవిత్రమైనది. రుద్రాక్ష ధారణ వల్ల పాపాలు తొలగి, ధరించినవారు శివునికి ప్రీతి పాత్రులవుతారని హిందువుల నమ్మకము. రుద్రాక్షను ధరించి భక్తితో ఓం నమః శివాయ అనే పంచాక్షరీ మంత్రము జపిస్తే సకల శుభాలు కలుగుతాయని శివపురాణములో పేర్కొనబడింది. రుద్రాక్షను ధరించినవారు మద్యమాంసములను ముట్టకూడదు, మరే యితర అనైతిక కార్యక్రమాలలో పాల్గొనకూడదు.రుద్రాక్షలు వైద్య పరముగా కూడా ముఖ్యమైనవి ఆయుర్వేద వైద్యములో వీటిని ఉపయోగిస్తారు. ముఖ్యముగా అధిక రక్త పీడనాన్ని రుద్రాక్ష అదుపు చేస్తుందని చాలా మంది నమ్మకము. సహజంగా ఈ రుద్రాక్షలన్నింటినీ కూర్చి ఒక దండలాగా చేస్తారు సాంప్రదాయకంగా ఒక రుద్రాక్ష మాలలో 108 పూస...

కర్మ సిద్ధాంతం

  కర్మ సిద్ధాంతం (సి.హెచ్.ప్రతాప్ ) “నహికశ్చిత్ క్షణమపి జాతు తిష్టత్యకర్మకృత్ కార్యతేహ్యవశః కర్మ సర్వప్రకృతిజైర్గుణైః ” — గీత 3అ.5శ్లో. భావం:సృష్టిలోని ప్రతిప్రాణీ ఒక్క క్షణం కూడా కర్మలను చేయకుండా ఉండలేదు. మనకు తెలియకుండానే కర్మలను చేస్తున్నాం. ఇది ప్రకృతి సిద్ధంగా వచ్చిన గుణం. మనం కర్మ సిద్ధాంతాన్ని నమ్ముతాం. మనం చేసే కర్మలే మనకు ఉపయోగపడతాయి. ఎవరికైనా అన్యాయం చేస్తే మనకు కూడా అన్యాయం జరుగుతుంది. ఎవరినైనా బాధ పెడితే ఆ బాధ వారికి కూడా కలుగుతుంది. వేద భూమి కావడంతో మనం అన్యాయాలను, అక్రమాలను సహించం. అవినీతి, బంధుప్రీతిని ఉపేక్షించం. మన కర్మలే మనకు జీవితంలో ఎదిగేందుకు సాయపడతాయి. కర్మ సిద్ధాంతం ఎంతో శక్తివంతమైనది.చేసిన కర్మలకు ఫలితం అనుభవించక తప్పదు. నాటిన విత్తనల పంటే మనం తినాల్సి వస్తుంది. మోసం చేస్తే మోసగించబడక తప్పదు.అధర్మం గా సంపాదించిన ప్రతీ పైసాను తిరిగి కక్కవలసిందే !అందుకే ఈ క్షణం నుందే మన ఆలోచనా విధానం మారాలి .మోక్షం పొందడమే మన ఏకైక లక్ష్యం కావాలి. నిత్యం భగవన్నామస్మరణ, జపం, తపస్సు, ధ్యానం, యోగాభ్యాసం, మృదుభాషణం, సద్గంధ పఠనం, సత్సంగం లో పాల్గొనుట, సాత్విక ఆహార స్వీకరణ, కోరి...

స్వధర్మాచరణయే శ్రేష్టం

Image
శ్రీ కృష్ణ భగవానుడు భగవద్గీతలో (కర్మ యోగం, 35 వ శ్లోకం) ఈ విధం గా ప్రవచించారు: శ్రేయాన్ స్వధర్మ విగుణ : పరధర్మాత్స్వ నుష్టితాత్ స్వధర్మ నిధనం శ్రేయ: పరధర్మో భయావహ: “ ఓ అర్జునా ! ఎంతో నైపుణ్యం తో ఆచరించే పరధర్మం కన్నా , గుణరహితం గా చేసినప్పటికీ స్వధర్మమే మేలు. స్వధర్మ నిర్వహాణార్ధం సమసిపోయినా మంచిదే కాని, అమరణాంత భయావహమైన పరధర్మానుష్టానం మాత్రం తగదు."  ఈ ప్రపం చం లో మానవులకు వారి వారి కుల, మత,ప్రాంతీయ దేశ కాలమాన పరిస్థితుల ధృష్ట్యా విధించబడిన కర్మలను చేయుట, ధర్మమును ఆచరించుట వారికే కాక యావత్ సమాజానికే ఎంతో శ్రేయస్కరం. జన్మత: ప్రాప్తించిన కర్తవ్యాలను నిర్వహించడమే స్వధర్మాచరణ.పైపైన చూసినప్పుడు స్వధర్మంలో లోపాలు కనిపించవచ్చు. పరధర్మం ఉత్తమంగా కనిపించవచ్చు. తాను, తనవారనే మోహ సముద్రంలో మునిగిన అర్జునుడు ధర్మగ్లానిని పట్టించుకోకపోవడం పరధర్మాచరణమే. అలాంటి పరధర్మాచరణ కన్నా స్వధర్మాచరణలో మరణం ఎదురైనా దానిని స్వాగతించడమే ఉత్తమమని బోధిస్తున్నాడు కృష్ణుడు. మహాభారతం లో కురుక్షేత్ర యుద్ధం లో ప్రతిపక్షం లో తాతలు,తండ్రులు, సోదర సమానులు,గురుతుల్యులు, వున్న కారణం గా  అర్జునుడు మాయామోహం లో పడి మన...

స్వ ధర్మాచరణ

గుణరహితమైనా ,కష్ట సాధ్యమైనా స్వధర్మాచరణయే అన్నింటి కంటే మేలైనది. పర ధర్మాచరణ మానవుని వినాశనానికి దారి తీస్తుంది. సమాజం లో అశాంతి, అలజడులు, అసమానతలు నెలకొనడం ఖాయం. జన్మత: ,వృత్తి వలన ప్రాప్తించిన స్వధర్మాన్ని విడవడం, పరధర్మాన్ని ఆచరించడం ఎంత మాత్రం తగదు. స్వధర్మం ఆచరించిన ప్రహ్లాదుడు, బలి చక్రవర్తి మొదలైన వారు చరిత్రలో విశిష్ట స్థానం సంపాదించుకున్నారు. మాకు ఒక మతం వలన మేలు కావడం లేదని ఇతర మతములను ఆశ్రయించేవారు ఈ విషయం లో సక్రమం గా ఆలోచించాల్సిన ఆవశ్యకత ఎంతైనా వుంది. జన్మత: సంక్రమించిన మతం పితృ సమానం. జన్మ నిచ్చిన తండ్రిని మార్చడం ఎంత పాపభూయిష్టమో మత మర్పిడి కూడా అంతే. దాని వలన బ్రహ్మ హత్యా పాతకం వంటి భయం కరమైన దోషాలు సంక్రమించడం తో పాటు రౌద్రవాది నరకముల ప్రాప్తి తప్పదు. అందుకే స్వధర్మాచరణే మిక్కిలి శ్రేష్టం. నారాయణ మంత్రం భయంకరమైన సంసార విషాన్ని హరిస్తుందని నారసింహ పురాణ వచనం. అనన్య భక్తితో భగవంతుని భజించడమే భక్తి యోగం. మన మనసును భగవంతునియందు మేళవింపజేయడమే ప్రార్థన. పవిత్రమైన మనసుతో చేసే ప్రార్థనను దేవుడు అవశ్యం వింటాడు అని మన వేదాలు ఘంటాపధంగా చెబుతున్నాయి. ఒక పండితుడు రామాయణ ఉపన్యాసం చ...

విశ్వజనీన ప్రేమతత్వం

Image
కృష్ణ భగవానుడిని ప్రేమకు చిహ్నంగా భావిస్తారు. అపారమైన ప్రేమ, భక్తి, సహనం వంటి విషయాలను గురించి భగవద్గీతలో కృష్ణుడు ప్రధానంగా వివరించాడు. ప్రేమతో జీవించడం అనేది జీవితంలో సత్యాన్ని, ఆత్మవిశ్వాసాన్ని, అనుభవాలను,శాంతిని ఆనందాన్ని నేర్పుతుందని ఆయన తెలిపారు.ప్రేమకు సహనం అనేది ముఖ్యం.నిజమైన ప్రేమ అనేది ఎటువంటి అంచనాలు లేకుండా, ఎటువంటి కారణాలు లేకుండా, ప్రయోజనం కోరకుండా ఉండాలని కృష్ణుడు తెలిపాడు.ఇతరులతో మాట్లాడేటప్పుడు ఎలాంటి స్వార్థం, ఆశ లేకుండా ఉండటం, వారి మనోభావాలను గౌరవం ఇవ్వడం బంధాల్లో ప్రేమను పెంచేందుకు సహాయడతాయి. ఒకరి పట్ల మరొకరు జాగ్రత్తగా వ్యవహరించడమే నిజమైన ప్రేమ అని మన సనాతన ధర్మం చెబుతోంది.పరమాత్మను మీ సొంతం చేసుకోవాలంటే, కేవలం ప్రేమతోనే అది సాధ్యం. ప్రేమతో ఉంటే నేను సంతోషంగా మీ పరం అవుతాను. ప్రేమ అనేది జీవన శక్తి, ఇది ప్రపంచాన్ని నడిపించే శక్తి.నిజమైన హితుడు, స్నేహితుడు భగవంతుడు ఒక్కడే అనే సత్యాన్ని చెప్పే దే కుచేలుని చరిత్ర. ప్రకృతి పురుషుల కలయికను తెలిపే తత్త్వబోధనే రుక్మి ణీ కళ్యాణం. రుక్మిణి జీవాత్మ. శ్రీకృష్ణుడు పరమాత్మ. జీవాత్మ పరమాత్మ ను చేరాలనే తపనే రుక్మిణీ కళ్యాణం.మనిషి ...

కర్మ సిద్ధాంతం

“నహికశ్చిత్ క్షణమపి జాతు తిష్టత్యకర్మకృత్ కార్యతేహ్యవశః కర్మ సర్వప్రకృతిజైర్గుణైః ” — గీత 3అ.5శ్లో. భావం:సృష్టిలోని ప్రతిప్రాణీ ఒక్క క్షణం కూడా కర్మలను చేయకుండా ఉండలేదు. మనకు తెలియకుండానే కర్మలను చేస్తున్నాం. ఇది ప్రకృతి సిద్ధంగా వచ్చిన గుణం. మనం కర్మ సిద్ధాంతాన్ని నమ్ముతాం. మనం చేసే కర్మలే మనకు ఉపయోగపడతాయి. ఎవరికైనా అన్యాయం చేస్తే మనకు కూడా అన్యాయం జరుగుతుంది. ఎవరినైనా బాధ పెడితే ఆ బాధ వారికి కూడా కలుగుతుంది. వేద భూమి కావడంతో మనం అన్యాయాలను, అక్రమాలను సహించం. అవినీతి, బంధుప్రీతిని ఉపేక్షించం. మన కర్మలే మనకు జీవితంలో ఎదిగేందుకు సాయపడతాయి. కర్మ సిద్ధాంతం ఎంతో శక్తివంతమైనది.చేసిన కర్మలకు ఫలితం అనుభవించక తప్పదు. నాటిన విత్తనల పంటే మనం తినాల్సి వస్తుంది. మోసం చేస్తే మోసగించబడక తప్పదు.అధర్మం గా సంపాదించిన ప్రతీ పైసాను తిరిగి కక్కవలసిందే !అందుకే ఈ క్షణం నుందే మన ఆలోచనా విధానం మారాలి .మోక్షం పొందడమే మన ఏకైక లక్ష్యం కావాలి. నిత్యం భగవన్నామస్మరణ, జపం, తపస్సు, ధ్యానం, యోగాభ్యాసం, మృదుభాషణం, సద్గంధ పఠనం, సత్సంగం లో పాల్గొనుట, సాత్విక ఆహార స్వీకరణ, కోరికల ఉధృతిని తగ్గించుకొనుట, అనిత్యమైన భోగ భ...

ధనుర్మాసం విశిష్టత

Image
శ్లో. మదుసూధన దేవేశ ధనుర్మాస ఫలప్రదా తవ మూర్తి ప్రదానేన మమసంతు మనోరథా: సూర్యుడు నెలకు ఒక రాశి చొప్పున 12 నెలలు 12 రాశులలో సంచరిస్తాడు. ఆ విధంగా సూర్యుడు ధనుస్సు రాశిలో సంచరించే సమయాన్ని ధనుర్మాసము అని పిలుస్తారు. ధనుర్మాసము దక్షిణాయణంలో చివరి మాసము. ఈ నెల 16న ప్రారంభమయ్యే ధనుర్మాసము జనవరి 13న ముగుస్తుంది. సంక్రాంతికి ఒక నెల ముందు నుంచి ధనుర్మాసం ప్రారంభమవుతుంది. సూర్యుడు ధను రాశిలో ప్రవేశించడంతో ధనుర్మాసం మొదలవుతుంది. తిరిగి సూర్యుడు మకర రాశిలోకి ప్రవేశించే సంక్రాంతి రోజుతో ధనుర్మాసం ముగుస్తుంది.భక్త వత్సలుడైన ఆ శ్రీమహావిష్ణువుకు అత్యంత ప్రీతి పాత్రమైనది “ధనుర్మాసము”. ఈ మాసములో ఆ స్వామిని ఉద్దేశించి చేసే చిన్నపాటి పూజాది క్రతువైనా అక్షయ, అమోఘ సత్పలితాలను ప్రసాదిస్తుంది.ఈ మాసంలో విష్ణువును మధుసూధనుడు అనే పేరుతో పూజించి, మొదటి పదిహేను రోజులు చక్కెర పొంగలి లేదా పులగం స్వామికి నైవేద్యంగా సమర్పించాలి. తర్వాత పదిహేను రోజులు దద్యోజనం అర్పించాలి.ధనుస్సంక్రమణ రోజు స్నానాలు, పూజలు, జపాలు చేయడం మంచిది. సూర్యాలయాలు, వైష్ణవాలయాలు సందర్శించడం శుభప్రదం అని మన శాస్త్రాలు తెలియజెస్తున్నాయి.ఈ ధనుర్మాసంల...

హృదయ శుద్ధి

ఆత్మశుద్ధి లేని యాచారమది యేల భాండశుద్ధి లేని పాకమేల? చిత్తశుద్దిలేని శివపూజలేలరా? విశ్వదాభిరామ! వినుర వేమ! మూఢనమ్మకాల చట్రంలో బ్రతుకుతూ అదే ఆధ్యాత్మికత అని భ్రమలో కొట్టుమిట్టాడే మానవులకు వేమన పరోక్షంగా ఈ పద్యం ద్వారా చురకలు అంటించాడు. కర్మలు చేయడం మానవుల ప్రధాన కర్తవ్యం అయితే ఆ కర్మలకు మంచి సానుకూల ఫలితాలు రావాలంటే పవిత్రమైన మనసు ఎంతో అవసరం అన్నది వేమన ప్రబోధం. మన మనసు నిర్మలంగా లేనపుడు ఎన్ని ఆచారాలు పాటించి మాత్రం ఏం ప్రయోజనం  ?  మనసంతా కోరికలు, అశాంతి, అసూయ, ఈర్ష్య వంటి వ్యతిరేక ఆలోచనలు నింపుకొని పైకి ఆడంబరమైన పూజలు, స్తోత్రాలు వంటి ఆచార వ్యవహార కాండ చేయడం వలన ఎలాంటి ప్రయోజనం ఒనగూడదు. అన్నింటికీ నిర్మలమైన మనసే ప్రధానం. అందుకే మనస్సును పవిత్రం గా ఉంచుకోవడానికి పురుష ప్రయత్నం చేయాలి. అంతే నేటి కంప్యూటర్ భాషలో చెప్పాలంటే సాఫ్ట్ వేర్ ఎలాంటి వైరస్ లేకుండా వుండాలి. అప్పుడే కంప్యూటర్ ఎలాంటి సమస్యలు లేకుండా సమర్ధవంతంగా పనిచేస్తుంది. దీనికి ఉదాహరణగా శుచి, శుభ్రత లేని పాత్రలలో వంట చేస్తే అది పాడైపోయి తినేవారికి అనారోగ్యం కలిగిస్తుంది. వంట చేసేటప్పుడు మానసిక పవిత్రతతో పాటు శారీరక పవిత్...